Interio

پژوهشگاه علوم غدد و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی تهران

قطب علمی منتخب کشور، همکار سازمان بهداشت جهانی در پژوهش، آموزش، و مدیریت استئوپروز و دیابت
نقشه سایت   En   Fr

1392/11/09 | Creator: 36

انجام غنی سازی شیر با ویتامین D و کنترل کیفی برای اولین بار در کشور توسط پژوهشگاه علوم غدد و متابولیسم

امروزه به جهت بالابردن ارزش تغذیه ای مواد غذایی و حفظ سلامت مصرف کنندگان غنی سازی جایگاه مناسبی در صنعت غذا پیدا کرده است، طی فرآیند غنی سازی ارزش تغذیه ای غذا به حالت قبل از فرآوری آن باز می گردد به این معناست که ویتامین ها، مواد مغذی و معدنی که طی فرآیند تصفیه از بین رفته اند، دوباره به غذا افزوده می گردند.

غني‌سازي به چند دليل انجام مي‌شود، گاهي در ضمن فرآيند آماده سازي ماده غذايي بخشي از آن كه ضروري نيز هست از بين مي‌رود. اضافه کردن اين بخش از بين رفته در انتهاي فرآيند و احياي آن، نوعي غني‌سازي است؛ گاهي اوقات نيز موادمغذي موجود در يک ماده غذايي کلا کم است يا اصلا وجود ندارد که در این فرآیند اضافه میشود؛ مثل افزودن ويتامين D به شير.

با توجه به روند افزایشی پوکی استخوان در سطح کشور و افزایش جذب Ca در مواد غذایی توسط ویتامین D ، پروژه غنی سازی شیر با ویتامین D مطرح گردید.

پیش زمینه و حيطه :

نتایج بررسی کشوری در تعیین ریزمغذی ها سال 1380 حاکی از آن بود که تعداد زیادی از زنان و کودکان مبتلا به درجات مختلف کمبود ویتامین D بودند. دریافت نا کافی ویتامین D، از بین رفتن ویتامین D شیر طی مراحل پاستوریزه کردن و در معرض مستقیم نور خورشید نبودن و... از عوامل کمبود ویتامین D هستند.

در این راستا غنی سازی شیر و افزایش فرهنگ استفاده آن مورد توجه قرار گرفت. بنابر این در غالب طرحی تحقیقاتی پژوهشگاه علوم غدد و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی تهران با مشارکت دفتر بهبود تغذیه، برای اولین بار شیر را با ویتامین D در آزمایشگاه غنی و سپس از طریق اداره کل نظارت بر مواد غذایی و دفتر بهبود تغذیه به کارخانه های تولید شیر ابلاغ کردند.

پس از گذشت چند سال و با توجه به آنکه شیر غنی شده همچنان در کشور یصورت رایج مورد استفاده قرار نگرفته و کمبود ویتامین د در تعداد زیادی از جمعیت ایرانی دیده می شد، مرکز تحقیقات استئوپروز پژوهشکده علوم غدد و متابولیسم برآن شد تا از طریق طرح «بررسي تاثير مصرف شیر غنی شده با ویتامین D در مقایسه با شیر غنی نشده بر سطح سرمی 25 هیدروکسی ویتامین D دانش آموزان شهر تهران در قالب برنامه شیر مدارس – 1390» نه تنها به ارزیابی تاثیر استفاده از شیر غنی شده در میان دانش¬آموزان بپردازد بلکه به افزایش آگاهی عمومی در راستای استفاده از این فرآورده در گروه سنی که بیشترین فایده را از این محصول می برند می انجامد.

نتايج :

پیشگیری از پوکی استخوان و کاهش شیوع در سطح جامعه

براساس مطالعه ای که در سال 1382 در تهران انجام شد، مصرف دو ماهه شیر غنی شده با افزایش قابل ملاحظه در سطح سرمی ویتامین د همراه بود که این خود دال بر کفایت این فرآورده در جبران درجات مختلف کمبود ویتامین د دارد.

مزيت ها :

با توجه به اینکه دریافت ویتامین د از رژیم غذایی کفایت نمی¬کند استفاده از مکملها و مواد غذایی غنی شده پیشنهاد می¬شود که مطالعات در سایر کشورها کفایت شیر غنی شده در این زمینه را ثابت نموده است. پژوهشگاه علوم غدد و متابولیسم برای اولین بار در ایران اقدام به غنی¬سازی شیر و بررسی اثر آن نمود که نشان¬دهنده کفایت این روش در جبران کمبود ویتامین د بود.

نکات آموزنده :

با توجه به این طرح به نظر می رسد افزایش آگاهی عمومی در رابطه با مصرف مواد غذایی غنی شده با ویتامین د نقش موثری در جبران کمبود ویتامین د و بالتبع آن پیشگیری از استئوپروز دارد. براساس این نتایج مرکز تحقیقات استئوپروز پژوهشگاه علوم غدد و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی تهران مجدداً طرحی را برای ارزیابی کفایت استفاده از شیر غنی شده با ویتامین د در بهبود سطح سرمی ویتامین د در سطح مدارس شهر تهران طراحی نموده تا از این طریق علاوه بر کفایت ارزیابی شیر غنی شده با واحدهای مختلف ویتامین د به فرهنگ¬سازی در راستای استفاده از این مواد نیز بپردازد.

مطالب مرتبط

میزان اثربخشی شیر غنی شده با ویتامین D در مقایسه با شیر غنی نشده

Source:

Author:


Keywords